Devlet dairelerinin ve özel kurumların personel alım takvimleri açıklandığında, milyonlarca insan aynı anda sisteme yükleniyor. 24 Ağustos’ta başlayacak yeni alım dalgası da bu klasik senaryonun dışına çıkmayacak. E-Devlet kapısında ve kurumların kendi başvuru portallarında yaşanacak yoğunluk, dijital altyapıların ne kadar hazırlıklı olduğu sorusunu yeniden masaya yatırıyor.
Yıllardır karşılaştığımız tablo değişmiyor. Sayfalar donuyor, oturumlar zaman aşımına uğruyor ve kullanıcılar son dakika stresiyle baş başa kalıyor. Eski dönemlerde bu tür yoğunluklar sadece fiziksel kuyruklar yaratırdı; şimdi ise sunucu kilitlenmeleri ve hata kodları dijital kuyrukların adını aldı. Aradaki fark, fiziksel sırada en azından kimin nerede durduğu belliydi, dijital dünyada ise F5 tuşuna basıp durmaktan başka çare kalmıyor.
Dijital altyapı bu kez ne kadar dayanıklı?
Kurumlar her seferinde kapasite artırdıklarını söylüyor ancak anlık istek sayısı sunucu limitlerini zorlamaya devam ediyor. 24 Ağustos sabahı yaşanacak yığılma, sadece bir internet sitesinin yavaşlaması anlamına gelmiyor. Aynı anda işlem yapmaya çalışan yüz binlerce insan, bulut tabanlı mimarilerin ve yük dengeleyicilerin (load balancer) gerçekçi bir sınavını verecek. Eğer arka plandaki yazılım mimarisi doğru kurgulanmadıysa, birkaç dakika içinde sistem kilitlenecek ve kullanıcılar yine “erişilemiyor” ekranıyla karşılaşacak.
Bu süreçte en büyük risk, kullanıcıların panik yapması ve hatalı veri girişi yapması. Sistem yavaş çalıştığında, yapılan mükerrer başvurular veya eksik yüklenen belgeler ilerleyen aşamalarda hak kaybına yol açabiliyor. Teknoloji sadece işleri hızlandırmıyor; aynı zamanda sistem tıkandığında hata yapma ihtimalimizi de katlıyor.
Randevu sistemlerinin ve başvuru ekranlarının artık sadece birer form arayüzü olmaktan çıkıp, akıllı yönlendirme sistemlerine dönüşmesi gerekiyor. Yoğun saati tek bir ana sıkıştırmak yerine, yapay zekâ tabanlı kuyruk yönetimleri veya kademeli başvuru modelleri kurulmadığı sürece bu çile bitmeyecek. 24 Ağustos’ta ekran karşısında saatler harcamamak için tarayıcı önbelleğini temizlemek veya hızlı internete sahip olmak yetmiyor; arka plandaki kodların da kullanıcıdan yana çalışması şart.
Pazartesi sabahı o sayfaya ilk girenlerden biri olacaksanız, sistemin size sunacağı hata kodlarına karşı sabırlı olmaktan başka çareniz yok. Asıl soru, bu altyapıların milyonluk trafikleri ne zaman sorunsuz kaldırabilecek kıvama geleceği.